Akademia Edukacji Klimatyczno-Środowiskowej dla Nauczycieli

język polski

Choroba dziecka i odpowiedzialność dorosłych

Powietrze
ŻYWIOŁ:
POZIOM EDUKACYJNY:
przedmiot:

Choroba dziecka i odpowiedzialność dorosłych

Cel lekcji:

Uwrażliwienie uczniów na problem choroby dziecka, pokazanej w literaturze współczesnej, oraz refleksja nad odpowiedzialnością dorosłych za zdrowie najmłodszych. Lekcja ma także charakter zachęcający do samodzielnej lektury następujących publikacji lub ich fragmentów:
  • Fox M., Moja Ołowianko, klęknij na kolanko, Butterfly, 2021.
  • Majcher M., Doktórka od familoków, Wydawnictwo W.A.B., Warszawa 2022.
  • Jędryka M., Ołowiane dzieci. Zapomniana epidemia, Wydawnictwo W.A.B., 2021.

Słowa kluczowe

choroba dziecka, empatia, literatura współczesna, odpowiedzialność, środowisko
pobierz scenariusz

Oddychaj głęboko – Tajemniczy ogród Frances Hodgson Burnett

Powietrze
ŻYWIOŁ:
POZIOM EDUKACYJNY:
przedmiot:

Oddychaj głęboko – Tajemniczy ogród Frances Hodgson Burnett

Cel lekcji:

Wprowadzenie uczniów w refleksję nad związkiem między środowiskiem (przyrodą, powietrzem, prze-strzenią) a zdrowiem fizycznym i psychicznym dziecka, z wykorzystaniem literackiego obrazu przemiany bohaterów. Lekcja przygotowuje uczniów do dalszych rozważań nad sytuacjami, w których środowisko nie sprzyja zdrowiu i dobrostanowi.

Słowa kluczowe

empatia, powietrze, środowisko, zdrowie dziecka
pobierz scenariusz

Komiks Kajko i Kokosz. Szkoła latania Janusza Christy a promowanie działań antysmogowych

Powietrze
ŻYWIOŁ:
POZIOM EDUKACYJNY:
przedmiot:

Komiks Kajko i Kokosz. Szkoła latania Janusza Christy a promowanie działań antysmogowych

Cel lekcji:

Zwrócenie uwagi uczniów na zanieczyszczenia powietrza w Polsce, wypracowanie postaw umożliwiających zmniejszenie negatywnego wpływu zachowań na jakość powietrza.

Słowa kluczowe

czary, dym, magia, niebo, ognisko, ołowica, pojazdy, powietrze, Śląsk, smog, tereny kopalniane i hutnicze, tlen, transport, zanieczyszczenia powietrza
pobierz scenariusz

Lalka Bolesława Prusa jako literacki zapis wpływu środowiska miejskiego (jakości powietrza) na życie i zdrowie człowieka

Powietrze
ŻYWIOŁ:
POZIOM EDUKACYJNY:
przedmiot:

Lalka Bolesława Prusa jako literacki zapis wpływu środowiska miejskiego (jakości powietrza) na życie i zdrowie człowieka

Cel lekcji:

Uświadomienie uczniom, że środowisko miejskie – w tym jakość powietrza – wpływa na kondycję fizyczną, psychiczną i społeczną jednostki, co czyni Lalkę powieścią aktualną również w kontekście współczesnych problemów ekologicznych i zdrowotnych (załącznik 1 – karta pracy); lekcja przygotowuje uczniów do kolejnych zajęć poświęconych realnym konsekwencjom zdrowotnym zanieczyszczeń środowiska, ukazanym w tekstach o Jolancie Wadowskiej-Król.

Słowa kluczowe

pobierz scenariusz

Ziemia jako serce przyrody i źródło tożsamości – od klasyki polskiej literatury po lokalne świadectwa „zakorzenienia”

Ziemia
ŻYWIOŁ:
POZIOM EDUKACYJNY:
przedmiot:

Ziemia jako serce przyrody i źródło tożsamości – od klasyki polskiej literatury po lokalne świadectwa „zakorzenienia”

Cel lekcji:

Uświadomienie uczniom, że Ziemia jest nie tylko przestrzenią życia, ale także wartością kulturową, źródłem tożsamości i inspiracją do działania; rozwijanie postaw troski o środowisko lokalne i globalne; kształtowanie umiejętności interpretacji tekstów literackich w kontekście ekologii i życia społecznego.

Słowa kluczowe

ekologia, góry, harmonia, lokalność, matka natura, przyroda, sprawczość, tożsamość, tradycja, wdzięczność, wspólnota, zakorzenienie, Ziemia
pobierz scenariusz

Siła jest dziwów, lecz nad wszystkie sięga/Dziwy człowieka potęga – aktualności tragedii Antygony Sofoklesa

Ziemia
ŻYWIOŁ:
POZIOM EDUKACYJNY:
przedmiot:

Siła jest dziwów, lecz nad wszystkie sięga/Dziwy człowieka potęga – aktualności tragedii Antygony Sofoklesa

Cel lekcji:

Wypracowanie postaw umożliwiających świadome uczestniczenie w świecie, z troską o środowisko naturalne; interpretacja tekstu literackiego w kontekście współczesnych problemów ekologicznych, tworzenie prośrodowiskowej kampanii informacyjnej.

Słowa kluczowe

antropocen, Antygona, człowiek–natura, kampania informacyjna, Sofokles, tragedia
pobierz scenariusz

Satyra Żona modna Ignacego Krasickego jako literacka krytyka konsumpcjonizmu, kultu mody i bezrefleksyjnej eksploatacji zasobów Ziemi w zestawieniu ze współczesnymi problemami środowiskowymi

Ziemia
ŻYWIOŁ:
POZIOM EDUKACYJNY:
przedmiot:

Satyra Żona modna Ignacego Krasickego jako literacka krytyka konsumpcjonizmu, kultu mody i bezrefleksyjnej eksploatacji zasobów Ziemi w zestawieniu ze współczesnymi problemami środowiskowymi

Cel lekcji:

Kształtowanie postaw sprzyjających zrównoważonej konsumpcji poprzez analizę satyry jako tekstu kul-tury krytycznie odnoszącego się do nadmiaru, szybkiej mody i nieumiarkowania, a także rozwijanie świadomości wpływu indywidualnych wyborów konsumenckich na stan środowiska naturalnego; interpretacja przesłania satyry i odniesienie go do współczesnych zjawisk społecznych i ekologicznych; rozpoznawanie mechanizmów konsumpcjonizmu i fast fashion; analiza zależności między stylem życia a degradacją środowiska; formułowanie wniosków dotyczących odpowiedzialnych wyborów konsumenckich; rozwijanie postawy umiaru i odpowiedzialności za zasoby planety.

Słowa kluczowe

eksploatacja zasobów, fast fashion, granice planetarne, konsumpcjonizm, moda, odpowiedzialność środowiskowa, ślad ekologiczny, ślad węglowy, ślad wodny, umiar
pobierz scenariusz

Opowieść o Jolancie Wadowskiej-Król przedstawiona w literaturze faktu jako przykład walki z negatywnym wpływem przemysłu na czystość powietrza

Powietrze
ŻYWIOŁ:
POZIOM EDUKACYJNY:
przedmiot:

Opowieść o Jolancie Wadowskiej-Król przedstawiona w literaturze faktu jako przykład walki z negatywnym wpływem przemysłu na czystość powietrza

Cel lekcji:

Uświadomienie o negatywnym wpływie przemysłu na jakość powietrza: „Gdy wieje na niebiesko, to znak, że wytapiają cynk. A jak na biało – to ołów”. Niekiedy nad domami wiszą filetowe chmury, a liście opadają z drzew już w lipcu”. Długi czas nie wiedziałem, że powietrze jest bezbarwne […]1”, promocja postawy ekofeminizmu i troski o lokalne środowisko, zapoznanie z gatunkiem literackim – reportażem (na przykładzie Ołowianych dzieci Michała Jędryki oraz Kajś Zbigniewa Rokity).

Słowa kluczowe

dziedzictwo Śląska, ekofeminizm, gniew, ołowica, przemysł, smog, tranformacja energetyczna
pobierz scenariusz

Mit o Demeter i Korze a nadmierna eksploatacja roślin dziko żyjących – negatywne skutki ludzkiej ingerencji w naturę

Ziemia
ŻYWIOŁ:
POZIOM EDUKACYJNY:
przedmiot:

Mit o Demeter i Korze a nadmierna eksploatacja roślin dziko żyjących – negatywne skutki ludzkiej ingerencji w naturę

Cel lekcji:

Uświadomienie uczniom, że w epoce antropocenu, to człowiek ma największy wpływ na środowisko. Przedstawienie problemu zaniku bioróżnorodności jako skutku przemocowej dominacji człowieka nad światem natury (opozycja natura–kultura). Rozwijanie kompetencji literackich i ekologicznych po-przez interpretację tekstów oraz działania praktyczne. Kształtowanie poczucia odpowiedzialności za świat przyrody i zachodzące w nim zmiany. Promowanie postaw aktywnych – świadomość sprawczości w najbliższym otoczeniu.

Słowa kluczowe

antropocen, bioróżnorodność, natura i kultura, odpowiedzialność, rośliny dziko żyjące
pobierz scenariusz

Drzewo darów autorstwa autorstwa Shela Silversteina jako obraz bezrefleksyjnego korzystania z zasobów natury i wyniszczania planety Ziemi

Ziemia
ŻYWIOŁ:
POZIOM EDUKACYJNY:
przedmiot:

Drzewo darów autorstwa autorstwa Shela Silversteina jako obraz bezrefleksyjnego korzystania z zasobów natury i wyniszczania planety Ziemi

Cel lekcji:

Zwiększenie świadomości dzieci i młodzieży w zakresie dbania o środowisko, ochrony drzew, lasów i te-renów zielonych. Zrozumienie roli drzew w ochronie klimatu, rozwijanie umiejętności obserwacji i pracy w terenie, kształtowanie postaw proekologicznych.

Słowa kluczowe

drzewo, edukacja, edukacja klimatyczna, ekologia, klimat, literatura dziecięca, środowisko, świadomość, wycinka drzew
pobierz scenariusz